|
6 Ocak 1921
|
Yunanlılar,
Eskişehir’e doğru ilerlemeye başladı.
|
|
6-10 Ocak 1921
|
I. İnönü
Muharebesi ve Zaferi
|
|
9 Ocak 1921
|
Bilecik’in,
Yunanlılar tarafından işgali
|
|
17 Ocak 1921
|
Türk
heyeti görüşmelerde bulunmak üzere Tiflis’e gitti.
|
|
17 Ocak 1921
|
Büyük Millet
Meclisi, asi Ethem hakkında bir bildiri yayınladı.
|
|
20 Ocak 1921
|
İlk
Anayasa, (Teşkilat-ı Esasiye) Büyük Millet Meclisi’nce kabul edildi.
|
|
22 Ocak 1921
|
Çerkez
Ethem birlikleri tamamiyle yenildi.
|
|
23 Ocak 1921
|
“Alemdar”
gemisi, Milli Mücadele’ye katılmak üzere İstanbul’dan Karadeniz’e açıldı.
(Arada Fransızların eline geçen gemi 28 Ocak günü silahsız mürettebatınca
yeniden kurtarılmıştır.)
|
|
24 Ocak 1921
|
Asi Ethem
ayaklanması bastırıldı.
|
|
24 Ocak 1921
|
Fevzi
Paşa, İcra Vekilleri başkanlığına getirildi. (9 Temmuz 1922’ye kadar bu
görevde kaldı.)
|
|
26 Ocak 1921
|
İtilaf
devletleri, Sadrazam Tevfik Paşa’dan Londra Konferansı’na delege göndermesini
istedi.
|
|
28-29 Ocak 1921
|
Türkiye’ye
geldikten sonra, denize açılarak Rusya’ya dönmekte olan Mustafa Suphi ve
arkadaşları, Yahya Kahya’nın adamlarınca denizde öldürüldü. (Bu olay, zaman
zaman Mustafa Kemal ve Kazım Karabekir aleyhinde propaganda için
kullanılmıştır.)
|
|
29 Ocak 1921
|
Türk
heyeti, Tiflis’den Bakü’ye geçti.
|
|
31 Ocak 1921
|
Bekir
Sami kurulu, Moskova’dan Ankara’ya döndü.
|
|
5 Şubat 1921
|
Ankara,
Londra Konferansı’na heyet göndermeye karar verdi.
|
|
6 Şubat 1921
|
Mustafa
Kemal, “Hakimiyet-i Milliye”muhabirine: “Komünizm ictimai bir meseledir” dedi
|
|
6 Şubat 1921
|
“Hakimiyet-i
Milliye” günlük çıkmaya başladı. (Bir süre Pazar günleri çıkmamış, savaşın
kızıştığı günlerde ek yayınlamış, sonra tamamı ile günlük olmuştur.)
|
|
8 Şubat 1921
|
T.B.M.M.
Ayıntap’a (Antep) kahramanca direnişinden dolayı “Gazi” sanı veren kanunu
kabul etti.
|
|
9 Şubat 1921
|
Gaziayıntap,
bir anlaşma imzalanarak Fransızlara teslim oldu.
|
|
10 Şubat 1921
|
Mustafa
Kemal, cepheye doğru yola çıktı.(15 Şubat’ta döndü.)
|
|
17 Şubat 1921
|
Ankara
dışındaki İstiklal Mahkemeleri kaldırıldı.
|
|
21 Şubat 1921
|
Londra
Konferansı başladı.
|
|
22 Şubat 1921
|
Moskova’da
Türk-Sovyet görüşmeleri başladı.
|
|
23 Şubat 1921
|
T.B.M.M.
Hükümeti, Ardahan, Artvin ve Batum’un boşaltılması için Gürcistan’a ültimatom
verdi.
|
|
25 Şubat 1921
|
Kızıl
Ordu Tiflis’e girdi.
|
|
26 Şubat 1921
|
Türk-Sovyet
görüşmeleri başladı.
|
|
28 Şubat 1921
|
T.B.M.M.’nde
ilk bütçe kabul edildi. (1920 yılı bütçesi: 630,149,58 TL idi. 11.9.1920’de
“Altı Aylık Muvakkat Bütçe Kanunu” çıkarılmıştı.)
|
|
1 Mart 1921
|
Afganistan’la
Moskova’da dostluk anlaşması imzalandı. Batı Cephesi komutanı İsmet (İnönü)
Bey generalliğe terfii etti.
|
|
2 Mart 1921
|
Dr. Adnan
Bey Meclis ikinci başkanı oldu.
|
|
6 Mart 1921
|
Koçgir
Ayaklanması başladı. (Bastırılması 17 Haziran 1921.)
|
|
7 Mart 1921
|
Ahmet
İzzet ve Salih paşalar serbest bırakıldı.
|
|
11 Mart 1921
|
Doğu
Cephesi kuvvetleri, Batum’u işgal etti.
|
|
12 Mart 1921
|
Londra
Konferansı sona erdi.
|
|
12 Mart 1921
|
“İstiklal
Marşı” TBMM’nde kabul edildi.
|
|
14 Mart 1921
|
Doğu
Cephesi kuvvetleri Ahıska’yı işgal etti.
|
|
15 Mart 1921
|
Talat
Paşa Berlin’de öldürüldü.
|
|
16 Mart 1921
|
TBMM
Hükümeti ile Sovyet Rusya arasında “Moskova Antlaşması” imzalandı.
|
|
18 Mart 1921
|
Gürcülerin
milli kuvvetlerimize saldırısı sonunda, Kızılordu birlikleri Batum’a girdi.
|
|
21 Mart 1921
|
Yeşil
Ordu adlı sol kuruluşla ilgileri dolayısıyla TBMM’nin gizli oturumunda Tokat
Milletvekili Nazım (Resmor), Afyon Milletvekili Mehmet Şükrü (Koç), Bursa
Milletvekili Servet’in dokunulmazlıkları kaldırıldı.
|
|
23 Mart 1921
|
Bursa ve
Uşak cephelerinden Yunan saldırısı başladı.
|
|
25 Mart 1921
|
Yunanlılar
Sapanca’yı işgal etti.
|
|
26 Mart 1921
|
Yunanlılar
Adapazarı’nı işgal etti.
|
|
28 Mart 1921
|
Doğu
birliklerimiz Batum, Ahıska, Ahılkelek’i boşalttı.
|
|
7-8 Nisan 1921
|
Afyon
Yunanlılardan geri alındı.
|
|
12 Nisan 1921
|
Mustafa
Kemal, Anadolu’daki Yunan zulümlerini protesto ederek “İnsanlık alemine” bir
beyanname yayınladı.
|
|
12 Nisan 1921
|
Mehmet
Emin (Yurdakul) ile Yusuf Akçura Ankara’ya geldi.
|
|
13 Nisan 1921
|
Türk ve
Yunan birlikleri arasında, Dumlupınar Savaşı başladı.
|
|
15 Nisan 1921
|
Ahmet
Anzavur Bandırma yakınlarında öldürüldü. (Padişah kendisine paşalık vermişti.)
|
|
18 Nisan 1921
|
İsmail
Fazıl Paşa öldü. (Ali Fuat Cebesoy’un babası, Nafia Vekili.)
|
|
22 Nisan 1921
|
Mustafa
Kemal, “Hakimiyet-i Milliye’ye verdiği demecinde: Hürriyet ve İstiklal benim
karakterimdir” dedi.
|
|
23 Nisan 1921
|
“23
Nisan’ın Milli Bayram Addine Dair Kanun” TBMM’nde kabul edildi.
|
|
27 Nisan 1921
|
İzmit,
Yunanlılar tarafından işgal edildi.
|
|
28 Nisan 1921
|
İngilizlerin
Malta’dan serbest bıraktıkları Ziya Gökalp ile 39 arkadaşı İstanbul’a geldi.
|
|
30 Nisan 1921
|
Fransız
kadın gazeteci Geoges Berthe-Gaulis Ankara’ya geldi. (Mustafa Kemal ile
görüştü. Lehimizde yazı ve kitaplar yazdı.)
|
|
3 Mayıs 1921
|
Batı
Cephesi yeniden birleştirildi.
|
|
8 Mayıs 1921
|
Bekir
Sami Bey hariciye vekilliğinden ayrıldı.
|
|
9 Mayıs 1921
|
Çerkez
Ethem, idama mahkum edildi.
|
|
10 Mayıs 1921
|
TBMM’nde
Mustafa Kemal ve arkadaşları, “Birinci Grup” diye bilinen “Anadolu ve Rumeli
Müdafaa-i Hukuk Grubu’nu kurdular. (Ertesi gün Mustafa Kemal grupa başkan
seçildi. “İkinci Grup” ise, muhaliflerden oluşmuştur.
|
|
13 Mayıs 1921
|
İstanbul’daki
İtilaf devletleri yüksek komiserleri (Pell, Rumbold, Garroni) boğazları
“tarafsız bölge” ilan etti.
|
|
16 Mayıs 1921
|
Yusuf
Kemal, Hariciye vekili oldu.
|
|
19 Mayıs 1921
|
Fevzi
Paşa başkanlığında yeni bir kabine kuruldu.
|
|
24 Mayıs 1921
|
Ankara’ya,
Hint Müslümanlarının temsilcisi gibi gelmiş, fakat Mustafa Kemal’i öldürmekle
görevli bir casus olduğu anlaşılarak yargılanmış olan Mustafa Sagir, idam
edildi.
|
|
25 Mayıs 1921
|
İtalyanlar
Marmaris’ten çekildi.
|
|
1 Haziran 1921
|
İtalyanlar,
Antalya bölgesinden çekilmeye başladı.
|
|
9 Haziran 1921
|
Fransa
temsilcisi Franklin-Bovillon Ankara’ya geldi.
|
|
12 Haziran 1921
|
Yunanistan
Kralı Konstantin, İzmir’e geldi.
|
|
13 Haziran 1921
|
Çapanoğlu
Halit Bey, Amasya’da idam edildi.
|
|
13 Haziran 1921
|
Büyük
Millet Meclisi tarafından Mustafa Kemal’e, Başkomutanlık görevi verildi.
|
|
17 Haziran 1921
|
Koçgiri
Ayaklanması bastırıldı.
|
|
18-19 Haziran 1921
|
Paris
Görüşmeleri başladı. (Üç büyük devlet, Yunanistan’a, arabuluculuk önerisinde
bulundu.)
|
|
21 Haziran 1921
|
Yunanlılar,
Adapazarı’ndan çekildi.
|
|
21 Haziran 1921
|
Fransızlar,
Zonguldak’ı boşalttı.
|
|
28 Haziran 1921
|
Türk
Kuvvetleri İzmit’e girdi.
|
|
30 Haziran 1921
|
Çocuk
Esirgeme Kurumu kuruldu.
|
|
5 Temmuz 1921
|
Yunan
Kralı Konstantin, taarruz emri verdi. İtalyanlar Antalya’dan tamamen çekildi.
|
|
7 Temmuz 1921
|
Yunan
Kralı Konstantin cepheye gitti.
|
|
8 Temmuz 1921
|
Kütahya-Eskişehir
Muharebesi başladı.
|
|
10 Temmuz 1921
|
Yunan
kuvvetleri genel saldırıya geçti.
|
|
13 Temmuz 1921
|
Afyon-Altıntaş
Muharebesi
|
|
15 Temmuz 1921
|
Batı
Cephesi komutanının emri ile Türk ordusu geriye çekildi.
|
|
16 Temmuz 1921
|
Ankara’da
Maarif Kongresi açıldı ve Mustafa Kemal Paşa açılış konuşması yaptı.
|
|
17 Temmuz 1921
|
Mustafa
Kemal Paşa cepheyi denetledi.
|
|
18 Temmuz 1921
|
Mustafa
Kemal Paşa, Ankara’dan Karacahisar’daki Batı Cephesi karargahına geldi.
|
|
24 Temmuz 1921
|
Batı
Cephesi karargahı Polatlı’ya taşındı.
|
|
25 Temmuz 1921
|
Türk
Ordusu Sakarya Nehri doğusuna çekildi.
|
|
26 Temmuz 1921
|
Yunanlılar
Ankara’ya saldırı kararı aldı.
|
|
5 Ağustos 1921
|
Mustafa
Kemal Paşa’ya üç ay süre ile ve geniş yetkilerle Başkomutanlık tevcih eden
kanun kabul edildi.
|
|
7-8 Ağustos 1921
|
Mustafa
Kemal Paşa, Başkomutanlık Kanunu’nun verdiği yetkiye dayanarak Tekalif-i
Milliye emirlerini (Milli Yükümlülük Emirleri) yayınlayarak, ordu için halkın
vereceği malzemeyi bildirdi.
|
|
8 Ağustos 1921
|
Ali Fethi
(Okyar), Malta’dan Ankara’ya döndü.
|
|
9 Ağustos 1921
|
42. Alay
Ankara’ya geldi.
|
|
12 Ağustos 1921
|
Mustafa
Kemal Paşa Alagöz karargahına gitti.
|
|
12 Ağustos 1921
|
Mustafa
Kemal ile Fevzi (Çakmak) Paşa, Polatlı’da cephe karargahına geldiler.
(Mustafa Kemal bu sırada attan düşerek yaralanmış, Ankara’ya dönerek
tedaviden sonra 17.8.1921’de yeniden cepheye gelmiştir.)
|
|
14 Ağustos 1921
|
Yunanlılar
Sivrihisar’ı işgal etti.
|
|
15 Ağustos 1921
|
Yunan
Kralı Konstantin “Ankara’ya Doğru” emrini verdi.
|
|
18 Ağustos 1921
|
Halide
Edip’in, cephede görev isteği Mustafa Kemal tarafından kabul edildi.
|
|
23 Ağustos 1921
|
22 gün 22
gece sürecek olan Sakarya Meydan Muharebesi başladı.
|
|
28 Ağustos 1921
|
Delibaş
Mehmet öldürüldü.
|
|
11 Eylül 1921
|
Yunan
kuvvetleri geri çekilmeye başladı.
|
|
13 Eylül 1921
|
Sakarya
Zaferi
|
|
14 Eylül 1921
|
Seferberlik
ilan edildi. Grup teşkilatı kaldırıldı ve kolordu halinde örgütlenme başladı.
|
|
17 Eylül 1921
|
Yunan
ordusu Eskişehir’e doğru çekilmeye başladı.
|
|
18 Eylül 1921
|
Mustafa
Kemal Ankara’ya döndü.
|
|
19 Eylül 1921
|
Mustafa
Kemal Paşa’ya “Gazilik” ünvanı ve “Mareşallik” verildi.
|
|
21 Eylül 1921
|
Türk
ordusu Sakarya Nehri batısına geçti.
|
|
24 Eylül 1921
|
Franklin-Bouillon
21 Eylül’de Ankara’ya geldi, yine Gazi Mustafa Kemal ile görüşmeler başladı.
|
|
26 Eylül 1921
|
Kars’ta
Gürcistan, Ermenistan, Azerbaycan ve Sovyet Rusya temsilcileri ile Kazım
Karabekir arasında görüşmeler başladı.
|
|
5 Ekim 1921
|
Malta’dan
dönen Ali İhsan (Sabis) Paşa Ankara’ya geldi.
|
|
7 Ekim 1921
|
Batı Cephesine
bağlı 1. Ordu kuruldu.
|
|
13 Ekim 1921
|
TBMM
Hükümeti ile Kafkas Cumhuriyetleri (Azerbaycan, Gürcistan ve Ermenistan)
arasında Kars Anlaşması imzalandı.
|
|
20 Ekim 1921
|
TBMM
Hükümeti ile Fransa Hükümeti arasında Ankara Anlaşması imzalandı.
|
|
23 Ekim 1921
|
İstanbul’daki
Ankara temsilcisi Hamit Bey ile İngiliz temsilcisi Sir H. Rumbold arasında,
İngiliz esirleriyle Malta’daki Türk tutukluların değiştirilmesi konusunda
anlaşma imzalandı. (Serbest bırakılan Malta tutukluları 31 Ekim’de İnebolu’ya
çıktılar.)
|
|
31 Ekim 1921
|
Gazi
Mustafa Kemal’in Başkomutanlığını üç ay daha uzatan kanun TBMM’nde kabul
edildi.
|
|
1 Kasım 1921
|
Türk
davasını destekleyen Pierre Loti’ye Meclis adına armağan gönderilmesi kararı
alındı.
|
|
12 Kasım 1921
|
Hamdullan
Suphi Maarif vekilliğinden istifa etti.
|
|
15 Kasım 1921
|
Sürgünden
dönen Rauf Bey Meclis’e katıldı.
|
|
21 Kasım 1921
|
TBMM,
Fransız kadın yazarı G.B. Gaulis’e teşekkür kararı aldı.
|
|
5 Aralık 1921
|
Adana,
Ankara Hükümeti’nin denetimine girdi.
|
|
7 Aralık 1921
|
Fransızlar,
Kilis’ten çekilmeye başladı.
|
|
8 Aralık 1921
|
İstanbul
Fener Patrikliği’ne, IV. Meletios seçildi.
|
|
11 Aralık 1921
|
İstanbul’da
oluşan Anadolu hareketini durdurmayı amaç edinen “Anadolu Cemiyeti”
Yunanistan Yüksek Komiserliği’ne, Yunan işgal bölgelerinde padişah adına geçici
bir hükümet kurulmasını önerdi.
|
|
13 Aralık 1921
|
General
Frunze başkanlığında, Ukrayna Kurulu Ankara’ya geldi.
|
|
24 Aralık 1921
|
Osmaniye,
Fransız işgalinden kurtuldu.
|
|
20 Aralık 1921
|
Adana’da
Kolordu binasına Türk bayrağı çekildi.
|
|
25 Aralık 1921
|
Gaziantep’in
kurtuluşu
|
|
27 Aralık 1921
|
Fransızlar
Tarsus’tan çekildi.
|